Amfipoli News
















Κυριακή 15 Μαρτίου 2026

Οι γυναίκες θάβονταν στην αριστερή τους πλευρά, ενώ οι άνδρες στην δεξιά –


Του Γιώργου Λεκάκη

Το Πόλγκαρ είναι μια πόλη στην διοικητική κομητεία Χαϊντού-Μπιχάρ στην ανατολική Ουγγαρία, στον 47ο παράλληλο [47.8663°N 21.1242°E].

Η πόλις διαθέτει Αρχαιολογικό Πάρκο. Σε αυτό, μια διεθνής ομάδα ερευνητών, εξέτασε 125 καλοδιατηρημένους σκελετούς που ανακαλύφθηκαν σε δύο νεολιθικά νεκροταφεία του Polgár. στην έκταση της νυν ανατολικής Ουγγαρίας:

  • Του Ferenci-hát (5300 – 5070 π.Χ.) και
  • Του Csőszhalom (4800 – 4650 π.Χ.).

Δηλαδή οι ταφές χρονολογούνται μεταξύ 5300 και 4650 π.Χ.

Οι επιστήμονες κατέγραψαν αλλαγές στους σκελετούς που προκλήθηκαν από σωματική άσκηση, όπως υπερβολική χρήση των άνω άκρων και υπερέκταση των δακτύλων, οι οποίες μπορεί να προκληθούν από την εργασία σε γονατιστή στάση.[1]

Η εξέταση των λειψάνων υποδηλώνει ότι όλοι οι άνδρες και οι γυναίκες (της εν λόγω μελέτης) ασχολούνταν με βαρειά σωματική εργασία, συμπεριλαμβανομένων δραστηριοτήτων που περιελάμβαναν γονατιστή στάση.

Οι άνδρες, ωστόσο, διαπιστώθηκε ότι είχαν σημάδια υπερβολικής χρήσης των άνω άκρων στο δεξί μέρος, η οποία μπορεί να προκλήθηκε από κινήσεις ρίψης.

Διαπιστώθηκε επίσης ότι οι άνδρες και οι γυναίκες είχαν ταφεί διαφορετικά:

  • Οι περισσότερες από τις γυναίκες είχαν ταφεί στην αριστερή τους πλευρά, με ζώνες από χάντρες από κογχύλια, ενώ
  • οι περισσότεροι άνδρες βρέθηκαν στην δεξιά τους πλευρά και είχαν ταφεί με γυαλισμένα λίθινα εργαλεία. (Μόνον οι ταφές δύο ανδρων και 5 γυναικών δεν υπάκουαν με αυτή την πρακτική). Συγκεκριμένα, τα λείψανα μιας ηλικιωμένης γυναίκας βρέθηκαν με ένα γυαλισμένο πέτρινο εργαλείο, και η φθορά στα οστά της υποδηλώνει ότι η δραστηριότητά της ήταν περισσότερο παρόμοια με των ανδρών, που είχαν ταφεί στο νεκροταφείο!6

ΠΗΓΗ: S. Villotte (του Γαλλικού Εθνικού Κέντρου Επιστημονικής Έρευνας), κ.ά. «Fixed and Fluid: The Two Faces of Gender Roles – A Combined Study of Activity Patterns and Burial Practices in the European Neolithic», https://doi.org/10.1002/ajpa.70217American Journal of Biological AnthropologyΑΡΧΕΙΟΝ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ, 16.2.2026. Live Science.

Τέλος, στα σημερινά τουριστικά αξιοθέατα της πόλεως είναι και ο Λόφος Γολγοθά (Calvary Hill), και τα ιαματικά Λουτρά της Παραλίας.

ΣΗΜΕΙΩΣΙΣ:

[1] Την λεγομενη δραστηριότητα (ARSCs). Οι τύποι ARSCs που εξετάστηκαν περιλαμβάνουν σπονδυλόλυση (συνολικό φόρτο εργασίας), ενθεσοπάθειες του βραχιονίου οστού (μονόπλευρη υπερχρήση του άνω άκρου) και μεταταρσικές όψεις (συνήθεις στάσεις).

arxeion-politismou.gr

Διαβάστε Περισσότερα...

Σάββατο 14 Μαρτίου 2026

Ιράκ: Ανακαλύφθηκε η χαμένη Αλεξάνδρεια του Τίγρη που ίδρυσε ο Μέγας Αλέξανδρος - Γιατί επιλέχθηκε η συγκεκριμένη τοποθεσία -Τι εντόπισαν οι ερευνητές

 


Οι αρχαιολόγοι ανακάλυψαν τη χαμένη Αλεξάνδρεια του Τίγρη την οποία είχε ιδρύσει ο Μέγας Αλέξανδρος στο Ιράκ και αποτελούσε έναν εμπορικό κόμβο που κάποτε άνθιζε, όμως παρέμενε κρυμμένος για αιώνες

Την ανακάλυψη της χαμένης Αλεξάνδρειας του Τίγρη την οποία ίδρυσε ο Μέγας Αλέξανδρος στο Ιράκ επιβεβαίωσαν οι αρχαιολόγοι. Πιο αναλυτικά, η αρχαία πόλη βρίσκεται στο νότιο Ιράκ, κοντά στον Περσικό Κόλπο. Ιδρύθηκε τον 4ο αιώνα π.Χ. ως λιμάνι που συνέδεε το εμπόριο από την Ινδία με τη Μεσοποταμία και τον μεσογειακό κόσμο. Έπεσε στη λήθη μετά τον 3ο αιώνα μ.Χ., όταν άλλαξε η πορεία του Τίγρη. Τα τελευταία χρόνια, οι ερευνητές έχουν χαρτογραφήσει τα οχυρωματικά τείχη, το οδικό δίκτυο και τα οικοδομικά τετράγωνα της πόλης, χάρη σε εικόνες από drones και σαρώσεις υψηλής ανάλυσης. Οι αρχαιολόγοι εργάζονται στον χώρο από τη δεκαετία του 2010, την εποχή που το ISIS έλεγχε το Ιράκ, όμως τώρα αποκαλύφθηκε η πλήρης έκταση της χαμένης μητρόπολης.

Ιράκ: Ανακαλύφθηκε η χαμένη Αλεξάνδρεια του Τίγρη που ίδρυσε ο Μέγας Αλέξανδρος – Τι εντόπισαν οι ερευνητές

Το Πανεπιστήμιο της Κωνσταντίας στη Γερμανία, ανέφερε ότι στους ανασκαφείς «επιτρεπόταν μόνο να διεξάγουν επιφανειακές έρευνες υπό την στενή εποπτεία είτε στρατιωτών είτε αστυνομικών». Οι ερευνητές εντόπισαν συγκροτήματα ναών, εργαστήρια και φούρνους, καθώς και τα ερείπια του λιμανιού και του συστήματος καναλιών της πόλης. Η πόλη είχε «πλημμυρίσει επανειλημμένα», αλλά διατηρήθηκε, δήλωσε ο Στέφαν Ρ. Χάουζερ, καθηγητής αρχαιολογίας στο Πανεπιστήμιο της Κωνσταντίας.

Ο Χάουζερ είπε στο Fox News ότι όπως και η πιο διάσημη ομόλογή της στην Αίγυπτο, η Αλεξάνδρεια στον Τίγρη ιδρύθηκε σε ένα σταυροδρόμι μεταξύ ποταμού και θάλασσας. Η πόλη ιδρύθηκε σε μια εποχή που υπήρχε επείγουσα ανάγκη για ένα νέο λιμάνι στη νότια Μεσοποταμία, προκειμένου να διευκολυνθεί το εμπόριο με την Ινδία.


Γιατί επέλεξε ο Μέγας Αλέξανδρος τη συγκεκριμένη τοποθεσία;

Ο Χάουζερ ανέφερε ότι ο Μέγας Αλέξανδρος επέλεξε προσωπικά την τοποθεσία το 324 π.Χ., επικαλούμενος τον συγγραφέα Πλίνιο τον Πρεσβύτερο, ο οποίος βασίστηκε σε παλαιότερες πηγές. «Η ποιότητα των γεωφυσικών στοιχείων είναι εντυπωσιακή... Η κατάσταση διατήρησης των κτιρίων είναι εκπληκτικά καλή», δήλωσε. Ο Μέγας Αλέξανδρος που κατέκτησε την Περσική Αυτοκρατορία, έφτασε στην περιοχή λόγω της στρατηγικής θέσης της δίπλα στον ποταμό. Ο αρχαιολόγος δήλωσε ότι τον εξέπληξε το μέγεθος της πόλης, που εκτείνεται σε 2,5 τετραγωνικά μίλια, το οποίο χαρακτήρισε «τεράστιο για μια αρχαία πόλη».


"Το μέγεθος των οικοδομικών τετραγώνων είναι εξαιρετικό"

«Το μέγεθος των οικοδομικών τετραγώνων είναι εξαιρετικό», είπε. «Ξεπερνά ακόμη και εκείνα των μεγάλων πρωτευουσών της εποχής, όπως η Σελεύκεια στον Τίγρη ή η Αλεξάνδρεια στον Νείλο», τόνισε. «Η ποιότητα των γεωφυσικών στοιχείων είναι εντυπωσιακή… Η κατάσταση διατήρησης των κτιρίων είναι εκπληκτικά καλή, και αρχίσαμε να εντοπίζουμε τους τοίχους αμέσως κάτω από την επιφάνεια, γεγονός που εξηγεί επίσης τα καλά αποτελέσματα της γεωφυσικής έρευνας», ανέφερε.

Πότε ξεκίνησε η έρευνα
Σύμφωνα με τον Χάουζερ, η έρευνα ξεκίνησε το 2016 υπό την καθοδήγηση των Βρετανών αρχαιολόγων Τζέιν Μουν, Ρόμπερτ Κίλικ και Στιούαρτ Κάμπελ, στους οποίους απέδωσε την πρωτοβουλία για την έναρξη του έργου. Ο ίδιος είπε πως η ανασκαφή στον συγκεκριμένο χώρο ήταν «πρόκληση» αφού οι θερμοκρασίες το καλοκαίρι ξεπερνούν 49 βαθμούς Κελσίου ενώ είναι έντονη η ατμοσφαιρική ρύπανση. Η ομάδα σχεδιάζει να πραγματοποιήσει ανασκαφές στη συνοικία της πόλης, καθώς και τα εργαστήρια και τους κλιβάνους της, στο μέλλον, εφόσον εξασφαλιστεί η χρηματοδότηση.

Μια από τις λιγότερο μελετημένες δυνάμεις της αρχαιότητας

Ο Χάουζερ τόνισε ότι ο χώρος θα μπορούσε να ρίξει νέο φως στο Παρθικό Βασίλειο, το οποίο κυβέρνησε την πόλη αιώνες μετά την κατάκτηση του Μεγάλου Αλεξάνδρου. Περιέγραψε το βασίλειο ως μία από τις λιγότερο μελετημένες δυνάμεις της αρχαιότητας. «Δεν υπάρχει ούτε μία χρήσιμη περίληψη της ιστορίας, της δομής και του πολιτισμού του», είπε ο Χάουζερ. «Ο χώρος είναι κατάλληλος για αυτού του είδους την έρευνα, καθώς δεν έχει πραγματοποιηθεί καμία μεταγενέστερη οικοδομική δραστηριότητα από την αρχαιότητα», πρόσθεσε. «Έχουμε την σχεδόν μοναδική ευκαιρία να ανακατασκευάσουμε ένα ολόκληρο πολεοδομικό σχέδιο μέσω γεωφυσικών ερευνών και επί του παρόντος ελπίζουμε να τις ολοκληρώσουμε φέτος», ανέφερε.


Τι έκανε ο Μέγας Αλέξανδρος κατά την επιστροφή του από την περιοχή του Ινδού ποταμού στη Μεσοποταμία

Τον 4ο αιώνα π.Χ., ο Μέγας Αλέξανδρος κατέκτησε την Περσική Αυτοκρατορία των Αχαιμενιδών. «Μερικοί από τους συμμετέχοντες σε αυτές τις εκστρατείες άφησαν γραπτές αναφορές που μας παρέχουν αρκετά καλές, και μερικές φορές ακόμη και πολύ λεπτομερείς πληροφορίες σχετικά με τις στρατιωτικές εκστρατείες του Αλεξάνδρου», είπε ο Στέφαν Χάουζερ. Κατά την επιστροφή του από την περιοχή του Ινδού ποταμού στη Μεσοποταμία, ο Μέγας Αλέξανδρος αποφάσισε να χρησιμοποιήσει το ποτάμιο σύστημα για να συνεχίσει από τη Σούσα, την πρωτεύουσα των Αχαιμενιδών που βρίσκεται στο σημερινό Ιράν, προς τη Βαβυλώνα. Τότε διαπίστωσε ότι η νότια Μεσοποταμία είχε πληγεί σοβαρά από την ιζηματογένεση, τη συσσώρευση λεπτόκοκκου λάσπης που μεταφερόταν κατά μήκος του βαβυλωνιακού αλλουβίου τόσο από τον Τίγρη όσο και κυρίως, από τα διάφορα κανάλια των παραπόταμων του Ευφράτη.
Ως αποτέλεσμα, η ακτογραμμή του Περσικού Κόλπου επεκτεινόταν συνεχώς προς τη θάλασσα, σχηματίζονταν έλη, ενώ τα παραδοσιακά λιμάνια γίνονταν πιο δυσπρόσιτα ή ακόμα έχαναν τη σύνδεσή τους με τους ποταμούς λόγω αλλαγών στην πορεία τους. Σύμφωνα με τους αρχαίους συγγραφείς, ο Μέγας Αλέξανδρος αποφάσισε να ιδρύσει ένα νέο λιμάνι σε μια τοποθεσία περίπου δύο χιλιόμετρα από την ακτή του Κόλπου, στη συμβολή των ποταμών Καρούν και Τίγρη. Η νέα πόλη, που ονομάστηκε Αλεξάνδρεια του Τίγρη, συνέδεε έτσι την ανοιχτή θάλασσα με τις εσωτερικές πλωτές οδούς προς τα βόρεια και τα ανατολικά. Αλλά πώς εξελίχθηκε η πόλη, που αργότερα ονομάστηκε εναλλακτικά Χάραξ Σπασίνο ή Χάραξ Μαϊσάν, στους επόμενους αιώνες;

Τη δεκαετία του 1960 ξεκίνησε η ανακάλυψη της πόλης

Η ανακάλυψη της πόλης ξεκίνησε τη δεκαετία του 1960 με τη διδακτορική διατριβή του Τζον Χάνσμαν σχετικά με τις αλλαγές στο ποτάμιο σύστημα μεταξύ της εποχής του Μεγάλου Αλεξάνδρου και της μογγολικής κατάκτησης. Μελετώντας αεροφωτογραφίες της Βασιλικής Αεροπορίας, ανακάλυψε έναν αρχαιολογικό χώρο που οριοθετείται από οχυρωματικά τείχη μήκους αρκετών χιλιομέτρων. Η διάταξη του χώρου και τα προστατευτικά τείχη του θύμισαν τον τρόπο με τον οποίο ο Πλίνιος ο Πρεσβύτερος είχε περιγράψει την Αλεξάνδρεια τον 1ο αιώνα μ.Χ. Εκείνη την εποχή, ωστόσο, το θέμα δεν προχώρησε πέρα από την υπόθεσή του και μια σύντομη επίσκεψη στον χώρο.

"Η τοποθεσία ήταν παραδοσιακά πολύ δύσκολα προσβάσιμη"

«Η τοποθεσία, ήταν παραδοσιακά πολύ δύσκολα προσβάσιμη», σύμφωνα με τον Χάουζερ. «Εκτός από το γεγονός ότι η ακμή της Αλεξάνδρειας συνέπεσε με μια περίοδο που είχε παραμεληθεί για πολύ καιρό στην ιστορική και αρχαιολογική έρευνα, η τοποθεσία απέχει μόλις 15 χιλιόμετρα από τα ιρανικά σύνορα. Κατά τη διάρκεια του Πρώτου Πολέμου του Κόλπου μεταξύ Ιράν και Ιράκ τη δεκαετία του 1980, η περιοχή μετατράπηκε σε σημαντικό πεδίο μάχης. Στα ερείπια της αρχαίας πόλης χτίστηκε στρατόπεδο», ανέφερε.

Χρειάστηκε να φτάσουμε στο 2013 όταν οι τρεις Βρετανοί αρχαιολόγοι (Μουν, Κίλικ Κάμπελ) πήγαν στην περιοχή. Ενώ εργάζονταν κοντά στην πόλη Ουρ, ο διευθυντής της Επιθεώρησης Αρχαιοτήτων και Πολιτιστικής Κληρονομιάς της Μπάσρα τους ρώτησε αν θα ενδιαφέρονταν να επισκεφθούν και ενδεχομένως να εργαστούν σε ένα άλλο μέρος: το Τζεμπέλ Καγιάμπερ. Η ομάδα συμφώνησε και διένυσε τα 50 χιλιόμετρα από τη Μπάσρα μέχρι τον αρχαιολογικό χώρο, σε πυκνή σειρά με βαριά θωρακισμένα οχήματα, σύμφωνα με τα πρωτόκολλα ασφαλείας που ίσχυαν τότε.

Οι ερευνητές εντυπωσιάστηκαν ιδιαίτερα από τις διαστάσεις των τειχών οχύρωσης που εκτείνονται σε πολλά χιλιόμετρα και τα οποία, ακόμη και σήμερα, φτάνουν σε ύψος τα οκτώ μέτρα. Κατά την επιστροφή, κατέληξαν στο συμπέρασμα ότι τα τεράστια, αλλά ως επί το πλείστον επίπεδα ερείπια ήταν αυτά που είχε ταυτοποιήσει ο Χάνσμαν. Την άνοιξη του 2016, μια βρετανική ομάδα διεξήγαγε την αρχική της αρχαιολογική εκστρατεία και μετά από μερικούς μήνες επικοινώνησαν με τον Χάουζερ ο οποίος εντάχθηκε στην ομάδα για να ακολουθήσει η έρευνα που σύμφωνα με τον ίδιο κατέληξε στο συμπέρασμα ότι πρόκειται για την Αλεξάνδρεια του Τίγρη.
parapolitika.gr
Διαβάστε Περισσότερα...

Παρασκευή 13 Μαρτίου 2026

Ο δίποδος άνθρωπος ξεκίνησε από την Θράκη πριν 7.240.000 χρόνια και πήγε προς την Αφρική!

Του Γιώργου Λεκάκη

Τα ίχνη που άφησε ο πρώτος όρθιος άνθρωπος έχουν καταγραφεί στον Τράχηλο Κισσάμου Χανίων Κρήτης και είναι 6.050.000 χρόνων

Τα απολιθώματα του Orrorin καταγράφουν την πρώτη πειστική απόδειξη χερσαίου διποδισμού αρχανθρωπων στο Ύστερο Μειόκαινο, και είναι περίπου 6.000.000 χρόνων.

  • Ο διποδισμός στον 7.000.000 χρόνων Sahelanthropus έχει πρόσφατα αμφισβητηθεί.

Ένας ανώτερος προγομφίος[1] δόντι που βρεθηκε στην περιοχή απολιθωμάτων της Turolian περιόδου, στην Azmaka, η οποία ευρίσκεται στην λεκάνη της Άνω Θράκης, 3,5 χλμ. βόρεια της πόλης Chirpan[3] στην Νότια Βουλγαρία, αρχικως προσδιορίστηκε ως Ουρανοπίθηκος ή Γκραικοπίθηκος, γνωστός από τον ολότυπο της κάτω γνάθου 7.175.000 χρόνων (του Graecopithecus freybergi von Koenigswald)[4], που βρέθηκε στον Πύργο Βασιλίσσης στο Ίλιον Αττικής.[2]

Αλλά νέα έρευνα παρουσιάζει και το πρώτο γνωστό μετακρανιακό στοιχείο αρχανθρωπου από την ίδια έκταση της αρχαίας Θράκης, κοντά στην νυν Azmaka: Πρόκειται για ένα σχεδόν πλήρες μηριαίο οστουν 7.240.000 χρόνων, το οποίο αποδίδει (αν και διστακτικά) στον Graecopithecus.

Το μηριαίον οστού ανακαλύφθηκε στην άμμο του AZM-6 το 2016. Θα μπορούσε να αποδοθεί στα 7,2 εκατομμύρια χρόνια / Ma (βάση του chron C3Bn), η οποία χρονολογικά βρίσκεται μεταξύ του Graecopithecus P4 από την Azmaka-4 (7,24 Ma, τέταρτος ιζηματογενής κύκλος) και της κάτω γνάθου τύπου του G. freybergi από τον Πύργο Βασιλίσσης (7,175 Ma).

Ο αρχανθρωπος της Azmaka αντιπροσωπεύει έναν υποψήφιο για την προγονική μορφή συμπεριφοράς από την οποία εξελίχθηκε ο διποδισμός, που τεκμηριώνεται στους μεταγενέστερους αρχανθρωπους.

Το μηριαίον οστούν της Azmaka δεν διαθέτει πολλά από τα εξειδικευμένα χαρακτηριστικά των δενδρόβιων τετραπόδων. Ταυτόχρονα, ο συνδυασμός των κινητικών χαρακτηριστικών αυτού του μηριαίου οστού υποδηλώνει ένα σύνθετο κινητικό ρεπερτόριο. Ποιοτικές και ποσοτικές μορφολογικές αναλύσεις δείχνουν ότι το μηριαίον οστουν της Azmaka συνδυάζει ορισμένα χαρακτηριστικά των χερσαίων τετραπόδων και διπόδων και συγκεντρώνεται κυρίως με πρώιμα δίποδα και εν μέρει με αφρικανικούς πιθήκους. Η μορφολογία υποδηλώνει μια μεταβατική μορφή διποδισμού. Το δασώδες περιβάλλον της σαβάνας με τα λιβάδια της πρώιμης Messinian (μεσσηνιακής) περιοχής Αζμάκα υποδηλώνει ότι ο χερσαίος διποδισμός πιθανότατα εξελίχθηκε σε ένα μη δασωμένο περιβάλλον. Η πρώιμη μεσσηνιακή εποχή είναι κρίσιμη για την κατανόηση της παλαιοβιογεωγραφίας των θηλαστικών και των διηπειρωτικών διασπορών μεταξύ Ευρασίας και Αφρικής.

Η έρευνα λέει ότι οι απόγονοι του αρχανθρωπου της Αζμάκα μπορεί να έχουν διασκορπιστεί από την Ευρασία προς την Αφρική, υπό την επίδραση κλιματικών και περιβαλλοντικών αλλαγών στην ανατολική Μεσόγειο. Εάν συνέβη τέτοια διασπορά, μπορεί να σχετίζεται με την επακόλουθη επανακατοίκηση σε πιο δασώδη5 περιβάλλοντα τόσο στους προγόνους των αφροπιθήκων όσο και στα αρχανθρωπους. Για άλλη μια φορά κονιορτοποιείται ο αφροκεντρισμος

ΠΗΓΗ: N. Spassov, D. Youlatos, κ.ά. «An early form of terrestrial hominine bipedalism in the Late Miocene of Bulgaria», Palaeobiodiversity and PalaeoenvironmentsΑΡΧΕΙΟΝ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ, 4.3.2026

  • ΔΙΑΒΑΣΤΕ επίσης: N. Spassov, κ.ά. «A hominid tooth from Bulgaria: The last pre-human hominid of continental», Journal of Human Evolution, xxx, 2011, 1e8.

ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ:

[1] Βλ. Spassov και Geraads 2008 και Spassov κ.ά. 2012.

[2] Βλ. Spassov κ.ά. 2012. Και Fuss κ.ά. 2017. Και Böhme κ.ά. 2017.

[3] Το Τσιρπάν είναι μια πόλη στην Βόρεια Θράκη, νυν Νότια Βουλγαρία, στην περιοχή Στάρα Ζαγορα, στον 42ο παράλληλο [42°11′59.31″N 25°19′27.87″E]. Στην θέση της ήταν η αρχαία ελληνικη Αλεξιόπολις (> θρακο-ρωμαϊκή και μεσαιωνικής πόλη Καρασούρα, τα ερείπια της οποίας σήμερα ευρίσκονται 6 χλμ. πιο περα) και είτα Σεράμπολις. Ιδρύθηκε από αποίκους από αυτήν την πόλη, μετά την καταστροφή της αρχαίας πόλεως. Κοντά της η πηγή Τεκίρ, γύρω από την οποία σχηματίστηκε η πόλη.

[4] Από το όνομα του ήταν Γερμανού γεωλόγου, παλαιοντολόγου και ιστορικού της επιστήμης Μπρ. φον Φράιμπεργκ (1894 – 1981), και στρατιωτικός γεωλόγος της ναζιστικής Βέρμαχτ, ο οποίος τον Ιούλιο του 1944, βρήκε απολιθώματα από κόκκινο ιλυόλιθο, μεταξύ των οποίων αναγνώρισε την κάτω γνάθο ενός “πιθήκου”. Πριν από την υποχώρηση της Βέρμαχτ, τον Σεπτέμβριο του 1944, απέστειλε αυτά τα ευρήματα στον ειδικό Β. Ότ. Ντίτριχ στο Βερολίνο, ο οποίος αναγνώρισε 11 είδη ζώων. Αλλά το 1969 ο παλαιοανθρωπολόγος Γκ. Χ. Ραλφ φον Κένιγκσβαλντ ανακάλυψε ότι ο “ειδικός” Ντίτριχ έκανε λάθη και ότι η γνάθος ανήκε σε ένα νέο, εξαφανισμένο είδος μεγάλου “πιθήκου”, το οποίο ονόμασε Graecopithecus freybergi προς τιμήν του Φράιμπεργκ, που την ανακαλυψε. Πρόκειται για βάρβαρη αρχαιοκαπηλία – οστεοκαπηλία, δεδομένου ότι μετά από χρόνια απεκαλύφθη πως δεν ήταν καν είδος πιθήκου, αλλά ανθρώπου – ΠΗΓΗ: Braun R. “Πώς Γίναμε Άνθρωποι: Μια Έρευνα για την Προέλευση της Ανθρωπότητας – Θεαματικά Ευρήματα”, εκδ. W. Heyne, Μοναχο, 1938. Και Γ. Λεκακης “Αρχαιοκαπηλιες των Γερμανών στην Ελλαδα επι Κατοχής”.

arxeion-politismou.gr

Διαβάστε Περισσότερα...

Πέμπτη 12 Μαρτίου 2026

Μελέτη λύνει το μυστήριο της σεξουαλικής ζωής των Νεάντερταλ και Homo Sapiens – Τι δεν μπορούν να εξηγήσουν οι επιστήμονες

 


Μια νέα μελέτη διαπιστώνει ότι η διασταύρωση μεταξύ των Νεάντερταλ και των σύγχρονων ανθρώπων συνήθως αφορούσε αρσενικά των πρώτων και θηλυκά των δεύτερων. [Credit: Kennis & Kennis/MSF/Science Source]

Γενετική μελέτη αποκαλύπτει ότι οι γυναίκες Homo sapiens ζευγάρωναν πιο συχνά με άνδρες Νεάντερταλ από ό,τι οι άνδρες Homo sapiens με γυναίκες του άλλου είδους.

Οι άνδρες Νεάντερταλ και οι γυναίκες Homo Sapiens είχαν την έντονη τάση να ζευγαρώνουν, υποστηρίζει νέα επιστημονική μελέτη. Η συνήθεια αυτή επιτρέπει να κατανοήσουμε καλύτερα την εξέλιξη του ανθρώπινου γονιδιώματος.

Το 2010, επιστήμονες αποκρυπτογράφησαν το γονιδίωμα του ανθρώπου του Νεάντερταλ στο DNA, σε μια μείζονα μελέτη που επιβεβαίωσε ότι οι Homo Sapiens και οι Νεάντερταλ είχαν πράγματι διασταυρωθεί.

Οι περισσότεροι από τους ανθρώπους που ζουν σήμερα φέρουν μερικά θραύσματα του DNA αυτού του εξαφανισμένου είδους, κληρονομημένα από την επιμειξία που υπήρξε μεταξύ των δύο ειδών.

Οι έρευνες, τα αποτελέσματα των οποίων δημοσιεύθηκαν την Παρασκευή (27/02) από την επιθεώρηση Science, δείχνουν ότι οι δύο ομάδες είναι απόγονοι ενός πληθυσμού εγκατεστημένου πριν από μερικά εκατομμύρια χρόνια στην Αφρική. Με το πέρασμα εκατοντάδων χιλιετιών, οι ανθρώπινες μεταναστεύεις επέφεραν επιμειξίες μεταξύ των δύο ομάδων.

Οι Νεάντερταλ εξαφανίστηκαν μυστηριωδώς πριν από περίπου 30.000 χρόνια
Οι Νεάντερταλ εξαφανίστηκαν μυστηριωδώς πριν από περίπου 30.000 χρόνια.

Εντούτοις οι σύγχρονοι άνθρωποι έχουν λίγο ή καθόλου DNA των Νεάντερταλ στο χρωμόσωμα Χ, το ένα από τα δύο ανθρώπινα χρωμοσώματα που καθορίζουν το φύλο του εμβρύου.

Οι ειδικοί πίστευαν πως αυτό ήταν αποτέλεσμα της φυσικής επιλογής, ωστόσο μια νέα μελέτη, που πραγματοποιήθηκε από το πανεπιστήμιο της Πενσιλβάνια, δείχνει ότι το φαινόμενο αυτό είναι στην πραγματικότητα αποτέλεσμα «προτιμήσεων στην αναπαραγωγή».

Η ομάδα ανέλυσε DNA του σύγχρονου ανθρώπου που υπήρχε σε έναν άνθρωπο του Νεάντερταλ και διαπίστωσε ότι ήταν ιδιαίτερα άφθονο στο χρωμόσωμα Χ, ακριβώς το αντίθετο αυτού που είχε παρατηρηθεί στον σύγχρονο άνθρωπο.6

Το αποτέλεσμα αυτό τους επέτρεψε να απορρίψουν την ιδέα περί αναπαραγωγικής ασυμβατότητας μεταξύ των ειδών.

Αντιθέτως, η γενετική ροή «υπήρξε κυρίως μεταξύ των αρσενικών Νεάντερταλ και των θηλυκών ανατομικά σύγχρονων ανθρώπων», εξηγεί ο Αλεξάντερ Πλατ, ο κύριος ερευνητής της μελέτης.

Δεδομένου ότι οι γυναίκες διαθέτουν δύο χρωμοσώματα Χ και οι άνδρες μόνο ένα, τότε, αν οι αρσενικοί Νεάντερταλ και οι θηλυκοί σύγχρονοι άνθρωποι ζευγάρωναν πιο συχνά, περισσότερα χρωμοσώματα Χ σύγχρονου ανθρώπου θα διείσδυαν στη γενετική δεξαμενή των Νεάντερταλ και λιγότερα χρωμοσώματα Χ των Νεάντερταλ θα βρίσκονταν στους πληθυσμούς του σύγχρονου ανθρώπου.

Μπορεί να υπάρχουν κι άλλοι λόγοι, ωστόσο αυτές οι αρχαίες πρακτικές ζευγαρώματος «προσφέρουν την απλούστερη εξήγηση», υποστηρίζει ο Αλεξάντερ Πλατ.

Παραμένει ωστόσο ανεξήγητο το γιατί: οι άνδρες Νεάντερταλ και οι γυναίκες Homo sapiens μπορεί να είχαν σχέσεις κατόπιν επιλογής, διά της βίας ή με εξαναγκασμό. Το φλερτ θα μπορούσε να ήταν φιλειρηνικό, όμως κανείς δεν αποκλείει το σενάριο να υπήρξαν επιδρομές των Νεάντερταλ με στόχο να κλέψουν τις γυναίκες των ξένων.

Οι ερευνητές ελπίζουν τώρα να αναλύσουν τους λόγους που θα μπορούσαν να μας βοηθήσουν να κατανοήσουμε καλύτερα πώς αναπτύχθηκε αυτό το μοντέλο ζευγαρώματος.

Μεταξύ των πιθανοτήτων είναι οι δυναμικές μεταξύ ανδρών και γυναικών στην κοινωνία των Νεάντερταλ ή οι μεταναστευτικές συνήθειες. Είναι πιθανό, για παράδειγμα, οι άνδρες να είχαν μεγαλύτερη τάση να εγκαταλείπουν την κοινότητά τους ενώ οι γυναίκες παρέμεναν με τις οικογένειές τους.

Καλλιτεχνική απεικόνιση ΑΙ μιας μικτής οικογένειας Νεάντερταλ-Homo sapiens από το Πανεπιστήμιο του Τελ Αβίβ.
Καλλιτεχνική απεικόνιση ΑΙ μιας μικτής οικογένειας Νεάντερταλ-Homo sapiens από το Πανεπιστήμιο του Τελ Αβίβ.

Σε κάθε περίπτωση, η επιμειξία διαμόρφωσε τη γονιδιακή δεξαμενή και των δύο ειδών, όπως μαρτυρά το γεγονός ότι έως και το 4% του γονιδιώματος ορισμένων σύγχρονων πληθυσμών αποτελείται από γονίδια των Νεάντερταλ.

«Πριν από περίπου 600.000 χρόνια, οι πρόγονοι των ανατομικά σύγχρονων ανθρώπων διαχωρίστηκαν από τους προγόνους του πιο συγγενικού τους είδους, των Νεάντερταλ, και σχημάτισαν δύο ανεξάρτητες ομάδες» λέει η Σάρα Πλατ του Πανεπιστημίου της Πενσιλβάνια, τελευταία συγγραφέας της μελέτη.

«Οι πρόγονοί μας εξελίχθηκαν στην Αφρική, ενώ οι πρόγονοι των Νεάντερταλ εξελίχθηκαν στην Ευρασία και προσαρμόστηκαν στο περιβάλλον της. Όμως ο χωρισμός αυτός μόνο μόνιμος δεν ήταν».

Σε κάθε περίπτωση, ο αριθμός των γονιδίων Nεάντερταλ που διατηρούνται στη γονιδιακή δεξαμενή μας είναι εντυπωσιακός, επισήμανε ο Πλατ, δεδομένου ότι οι Homo sapiens υπερτερούσαν αριθμητικά.

«Αν σκεφτεί κανείς ότι μπορεί να υπήρχαν 10 έως 20 φορές περισσότεροι Homo sapiens από ό,τι Νεάντερταλ, η παρατήρηση ότι είχαμε έως και 5% νεαντερτάλεια καταγωγή πριν από 30.000 έως 40.000 χρόνια υποδηλώνει ότι είναι απολύτως λογικό να υπήρξε τόσο εκτεταμένη διασταύρωση ώστε να κατακλύστηκε η  γονιδιακή δεξαμενή μας -ότι δηλαδή οι Νεάντερταλ στην πραγματικότητα δεν εξαφανίστηκαν, αλλά απλώς έγιναν μέρος μας» δήλωσε ο ερευνητής.

«Είναι συναρπαστικό να σκέφτεται κανείς ότι σήμερα κυκλοφορούν περίπου έξι δισεκατομμύρια άνθρωποι με περίπου 2% νεαντερτάλειο γονιδίωμα» είπε ο Πλατ.

«Στον βαθμό που αυτό αντιστοιχεί στα γονιδιώματα 120 εκατομμυρίων Νεάντερταλ, τα πάνε καλύτερα από ποτέ».


Διαβάστε εδώ τη σχετική επιστημονική δημοσίευση.

Alexander Platt et al.Interbreeding between Neanderthals and modern humans was strongly sex biased. Science391,922-925(2026). DOI:10.1126/science.aea6774


Πηγή: ErtNews, με πληροφορίες από ΑΠΕ-ΜΠΕ, Β. Πρατικάκης, in.gr

anaskafi.blogspot.com

Διαβάστε Περισσότερα...